Voor Dina Koeslag-Meijlink is in 2025 een herdenkingssteen geplaatst bij de boerderij waar ze woonde. De Stolperstein voor Hendrik-Jan Koeslag werd in september 2022 gelegd. Foto: Jan Braakman.
Op 14 april 1918 vertrouwde Dina Meijlink haar gedachten toe aan een schrift met een harde kaft, waarin ze observaties vastlegde. Er staan ook liederen en gedichten in het verzenboek, dat tot op de dag van vandaag bewaard is gebleven in het familiearchief.
De Eerste Wereldoorlog was nog in volle gang. Dina’s geliefde, Hendrik Jan Koeslag, was dienstplichtig soldaat. Goddank, schreef Dina, was de oorlog buiten de landsgrenzen van Nederland gebleven. Toch voelde ook zij de gevolgen van de oorlog die in de rest van Europa woedde. En hoe langer de oorlog duurde, hoe meer het gebrek en de ellende voelbaar werden, schreef ze. “Ook in ons land leeft een sterke begeerte naar vrede.”
Het zou nog tot november van dat jaar duren voordat de vrede bereikt werd. Dina vroeg zich af wat de vrede waard zou zijn voor al degenen die iemand verloren in de strijd. “Zal de vrede ooit teruggeven wat de oorlog hun ontnam?”
Profetische woorden
Aan het eind van de Tweede Wereldoorlog gingen haar woorden opeens niet meer over slachtoffers van een oorlog ver weg in het buitenland, maar over haar eigen familie.
Hendrik Jan Koeslag, de man met wie ze in 1922 was getrouwd en met wie ze zeven kinderen had, was in de zomer van 1944 gearresteerd en afgevoerd naar onbekende bestemming. Dina Koeslag-Meijlink zette het werk van haar man voort. Zij runde de boerderij, hield het gezin draaiende en droeg ondertussen ook de zorg voor onderduikers die illegaal in de boerderij verbleven.
In de nacht van 4 op 5 april 1945 kwam het oorlogsgeweld steeds dichterbij. Canadese troepen waren het Twentekanaal overgestoken en zetten hun opmars voort naar het noorden.
Dina en haar kinderen waren aanvankelijk thuis en zochten daar beschutting. In de schuur naast de boerderij lag munitie opgeslagen. Een Duitse soldaat kwam bij het gezin en maakte duidelijk dat het niet veilig was.
Het gezin ging naar een boerderij in de buurt, waar ze samen met andere buren dekking zochten in een kelder.
Waar is moetje?
Het werd een hectische chaotische dag met een rampzalige uitkomst. De boerderij waarin het gezin een veilige plek dacht te hebben, ging in vlammen op. Toen de bevrijders gearriveerd waren en de buurtgenoten dachten dat ze het eind van de oorlog konden vieren, werd er plotseling weer geschoten. In de paniek zocht iedereen een goed heenkomen, in de stal van een boerderij. Hoe lang het duurde voordat een Canadese soldaat het teken gaf dat ze hun schuilplaats veilig konden verlaten? Het konden uren geweest zijn. De kinderen van Dina en Hendrik-Jan Koeslag-Meijlink keken om zich heen. Ze misten iemand. “Waar is moetje”, moeder was er niet.
Dina Koeslag-Meijlink was omgekomen in het vuur tussen Duitse en Canadese troepen.
Het was vrede, maar de woorden die Dina Meijlink als 21-jarige jongevrouw had geschreven kregen voor haar kinderen opeens een heel andere lading. Zeker toen enkele maanden later bleek dat Dina’s man niet zou terugkeren. Hij was omgekomen in concentratiekamp Neuengamme.
“Zal de vrede ooit teruggeven wat de oorlog hun ontnam?”
De zeven kinderen van Dina en Hendrik-Jan Koeslag droegen het leed van het verlies van hun ouders heel hun leven met zich mee. Een van hen was mijn moeder.
Dina Koeslag-Meijlink en Hendrik Jan Koeslag met hun gezin. De foto is op 19 september 1943 gemaakt door de Zutphense fotograaf Zeijlemaker. Bron: Familiearchief.
© 2026 Jan Braakman
Dina Meijlink. Foto uit familiearchief.
Hendrik-Jan Koeslag als dienstplichtig soldaat. Foto uit familiearchief.
